Skip to content

 ป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟ คืออะไร พร้อมวิธีติดตั้งให้ได้มาตรฐาน

สัญลักษณ์ทางหนีไฟ คืออะไร พร้อมวิธีติดตั้งให้ได้มาตรฐาน

คุณเคยสังเกตไหม ว่าไม่ว่าคุณจะอยู่ในตึกหรืออาคารไหน ก็มักจะมีป้ายสีเขียว ๆ ให้เห็นตามทางเดินอยู่เสมอ ซึ่งบนป้ายที่คุณเห็น อาจจะมีทั้งตัวอักษร “ทางออก” หรือ “EXIT” สัญลักษณ์รูปคนวิ่ง รวมไปถึงลูกศรที่ชี้ไปทางทิศใดทิศหนึ่ง ป้ายที่ว่านั้นก็คือป้ายทางหนีไฟ หรือ สัญลักษณ์ทางหนีไฟนั่นเอง เราจะพาคุณไปทำความรู้จักกับสัญลักษณ์ทางหนีไฟ และการติดตั้งป้ายที่ถูกต้องตามกฎหมายกัน

ป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟ คืออะไร

ป้ายทางหนีไฟ หรือ สัญลักษณ์ทางหนีไฟ (Emergency Fire Exit Sign) คือ โคมไฟฟ้าที่มีป้ายแสดงทางออกฉุกเฉินหรือทางหนีภัยโดยส่องสว่างเพื่อบ่งชี้ตำแหน่งทางออกฉุกเฉินหรือเส้นทางอพยพในอาคาร มักมีรูปแบบเป็นป้ายพร้อมข้อความ “ทางออก” หรือ “EXIT” และสัญลักษณ์ทิศทาง ถูกออกแบบให้มองเห็นได้ชัดเจนแม้ในสภาพที่มีควันหนาแน่นหรือมีแสงสว่างน้อย โดยใช้แหล่งจ่ายไฟสำรองจากแบตเตอรี่หรือระบบไฟฉุกเฉินของอาคารเมื่อเกิดไฟดับ

ความสำคัญของป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟ

ป้ายทางหนีไฟ หรือ สัญลักษณ์ทางหนีไฟ มีบทบาทสำคัญยิ่งในระบบความปลอดภัยของอาคาร ในสถานการณ์ฉุกเฉินเช่นเพลิงไหม้หรือแผ่นดินไหว การมีป้ายทางหนีไฟที่ชัดเจนและมองเห็นได้ง่ายจะช่วยให้การอพยพเป็นไปอย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ ซึ่งอาจเป็นปัจจัยสำคัญที่ช่วยลดการสูญเสียชีวิตได้

  • ช่วยในการนำทางเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน – ป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟมีไว้เพื่อชี้นำผู้คนไปยังเส้นทางหนีไฟและทางออกที่ปลอดภัยที่สุดในสถานการณ์ฉุกเฉิน ช่วยลดความสับสนและตื่นตระหนกในช่วงเวลาวิกฤต โดยเฉพาะในอาคารขนาดใหญ่หรือสถานที่ที่มีเส้นทางซับซ้อนซึ่งคนส่วนใหญ่อาจไม่คุ้นเคย
  • ทำงานได้แม้ในสภาวะไฟดับหรือมีควัน – ป้ายทางหนีไฟถูกออกแบบให้มองเห็นได้ในสภาพแวดล้อมที่มีควันหนาแน่นหรือขาดแสงสว่าง ด้วยคุณสมบัติการเป็นแหล่งจ่ายไฟสำรองในตัว ทำให้ยังคงทำหน้าที่ได้อย่างมีประสิทธิภาพแม้ในสถานการณ์ที่ระบบไฟฟ้าของอาคารล้มเหลว
  • เป็นไปตามข้อกำหนดทางกฎหมาย – การติดตั้งป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟที่ถูกต้องเป็นการปฏิบัติตามกฎหมายควบคุมอาคารและมาตรฐานความปลอดภัย ซึ่งกำหนดให้อาคารสาธารณะและอาคารที่มีคนใช้งานจำนวนมากต้องติดตั้งป้ายทางหนีไฟตามตำแหน่งและรูปแบบที่กำหนด หากไม่ปฏิบัติตามอาจมีโทษทางกฎหมายและส่งผลต่อการต่อใบอนุญาต
  • ลดการสูญเสียชีวิตและทรัพย์สิน – การมีระบบป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟที่มีประสิทธิภาพช่วยให้ผู้คนสามารถอพยพออกจากอาคารได้อย่างรวดเร็วและปลอดภัย ลดความเสี่ยงในการติดอยู่ภายในอาคารหรือหลงทางขณะพยายามหาทางออก ซึ่งเป็นสาเหตุหลักของการเสียชีวิตในกรณีเพลิงไหม้หรือภัยพิบัติอื่นๆ

มาตรฐานติดตั้งป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟโดยกรมโยธาธิการและผังเมือง

การติดตั้งป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟตามมาตรฐาน กรมโยธาธิการและผังเมือง

เนื่องจากป้ายทางหนีไฟมีความสำคัญต่อความปลอดภัยของคนหมู่มาก การติดตั้งป้ายในอาคารจึงต้องมีมาตรฐานและมีข้อกำหนดควบคุมโดยกฎหมาย ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบของป้าย ขนาดของป้าย ขนาดสัญลักษณ์ในป้าย รวมไปถึงระยะติดตั้ง ซึ่งจะแบ่งตามหน่วยงานที่เกี่ยวข้องดังนี้ วิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย (วสท.) สำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม (สมอ.) และกรมโยธาธิการและผังเมือง (ยผ.) ในบทความนี้ เราจะมาดูข้อกำหนดการติดตั้งป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟตามมาตรฐานกรมโยธาธิการและผังเมือง (มยผ.) ที่เรายึดถือปฏิบัติตามกันมานาน

1. รูปแบบป้ายหนีไฟ

กรมโยธาธิการและผังเมืองได้กำหนดให้ป้ายประกอบไปด้วย ข้อความทั้งภาษาไทยอย่าง “ทางออก” “ทางหนีไฟ” หรือ “ทางออกหนีไฟ” หรือตัวหนังสือภาษาอังกฤษ “Exit” รวมถึงสัญลักษณ์รูปคนวิ่ง และทิศทางของลูกศร ทั้งนี้ ป้ายต้องให้แสงสว่างที่เพียงพอเพื่อให้ผู้ใช้งานเห็นได้ง่าย

2. ขนาดป้ายหนีไฟ

ขนาดทุกด้านของป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟ ไม่ว่าจะเป็นด้านบน ด้านข้าง ด้านซ้ายและขวา จะต้องห่างจากตัวหนังสือและสัญลักษณ์บนป้ายไม่น้อยกว่า 25 มิลลิเมตร

3. ขนาดป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟในป้าย

ขนาดของป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟในป้ายตามกฎหมายมีดังนี้ 

  • รูปคนวิ่งต้องสูงอย่างน้อย 15 เซนติเมตร และกว้าง 10 เซนติเมตร
  • สัญลักษณ์ลูกศรกับตัวหนังสือ EXIT หรือทางออก ต้องรวมกันอยู่ในระยะความสูง 15 เซนติเมตร
  • ขนาดความหนาของตัวอักษรภาษาไทย และภาษาอังกฤษอยู่ที่ 10 มิลลิเมตร
  • ระยะห่างตัวอักษร 10 มิลลิเมตร

4. ระยะติดตั้งที่ถูกต้องตามกฎหมาย

การติดตั้งป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟตามกฎหมาย ต้องติดตั้งเหนือประตูหรือตามทางเดินที่ความสูง 2.0-2.7 เมตร โดยป้ายที่ติดอยู่เหนือประตูทางออก ไม่จำเป็นต้องมีลูกศรในป้ายก็ได้ แต่ถ้าเป็นบริเวณทางเดิน ป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟจะต้องมีลูกศรบอกทิศทางให้ชัดเจน

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับป้ายทางหนีไฟ

ตำแหน่งและความสูงที่เหมาะสมในการติดตั้งป้ายทางหนีไฟคือที่ไหน?

ตามมาตรฐานกำหนดให้ติดตั้งป้ายทางหนีไฟอยู่เหนือประตูทางออก หรือติดตั้งตามทางเดินในจุดที่สามารถมองเห็นได้ชัดเจน ไม่มีสิ่งกีดขวาง โดยต้องอยู่ในระดับความสูงที่ 2.0 – 2.7 เมตรจากพื้น เพื่อให้ผู้คนสามารถมองเห็นได้แต่ไกลและไม่ถูกบดบังทัศนวิสัยเมื่อมีฝูงชนจำนวนมาก

การเลือกซื้อป้ายทางหนีไฟควรพิจารณาจากอะไรบ้าง?

ควรพิจารณาจาก 3 ปัจจัยหลัก ได้แก่

  1. มาตรฐานรับรอง: ต้องผลิตได้ตามมาตรฐานที่หน่วยงานราชการกำหนด เช่น มอก., วสท., หรือ ยผ.
  2. ประสิทธิภาพการทำงาน: ควรใช้หลอดไฟ LED ที่ประหยัดพลังงานแต่ให้ความสว่างสูง มีแบตเตอรี่สำรองที่ทนทานและสามารถจ่ายไฟได้อย่างน้อย 2 ชั่วโมงเมื่อเกิดไฟดับ
  3. การรับประกันและบริการหลังการขาย: ควรเลือกแบรนด์ที่มีความน่าเชื่อถือ มีการรับประกันแบตเตอรี่และแผงวงจรชัดเจน

วิธีตรวจสอบว่าป้ายทางหนีไฟยังใช้งานได้ปกติทำอย่างไร?

โดยทั่วไปตามมาตรฐาน การตรวจสอบระบบทำได้ด้วยการถอดปลั๊กหรือกดปุ่ม Test ที่ตัวเครื่อง เพื่อดูว่าเมื่อไม่มีไฟเลี้ยงแล้ว ป้ายยังคงส่องสว่างจากแบตเตอรี่ได้ปกติหรือไม่

แต่สำหรับผลิตภัณฑ์ของ SUNNY จะมีระบบทดสอบตัวเครื่องอัตโนมัติ (Auto Test) ที่ได้มาตรฐาน โดยระบบจะทำการทดสอบการทำงานของแบตเตอรี่ประจำ รอบ 1 เดือน เป็นเวลา 60 วินาที และ รอบ 1 ปี เป็นเวลา 120 นาที* (ตามมาตรฐานการจำลองไฟดับ) ทำให้คุณมั่นใจได้ว่าอุปกรณ์พร้อมใช้งานในสถานการณ์ฉุกเฉินเสมอ 

หมายเหตุ: การทดสอบรายปีโดยปกติจะอยู่ที่ 120 นาทีเพื่อทดสอบระยะเวลาสำรองไฟจริงตามมาตรฐาน)

ตามกฎหมาย ป้ายหนีไฟต้องใช้สีอะไร และสัญลักษณ์ตัวคนวิ่งต้องหันหน้าไปทางไหน

ตามกฎหมายและมาตรฐานสากล ป้ายหนีไฟจะต้องใช้ พื้นหลังสีเขียว และตัวอักษร/สัญลักษณ์ สีขาว (สีเขียว หมายถึงความปลอดภัยและการออกไปสู่สถานที่ปลอดภัย)

ส่วน สัญลักษณ์ตัวคนวิ่งจะต้องหันหน้าไปในทิศทางเดียวกับลูกศรชี้เสมอ เพื่อสื่อสารอย่างชัดเจนว่าผู้ที่หนีภัยต้องมุ่งหน้าไปในทิศทางใด หากเป็นป้ายติดเหนือประตูทางออกตรงๆ สัญลักษณ์คนวิ่งมักจะมุ่งหน้าตรงเข้าสู่ประตู

สรุป

สรุปเกี่ยวกับป้ายสัญลักษณ์ทางหนีไฟ

ป้ายทางหนีไฟ หรือ สัญลักษณ์ทางหนีไฟ เป็นอุปกรณ์สำคัญ ที่พวกเราต้องให้ความสำคัญตามมาตรฐานกรมโยธาธิการและผังเมือง ถือเป็นมาตรฐานหนึ่งที่เรายึดถือปฏิบัติตามกันมาอย่างยาวนาน และการติดตั้งป้ายทางหนีไฟให้ถูกต้องตามมาตรฐานดังกล่าว จึงมีความสำคัญอย่างมาก ทุกหน่วยงานต้องปฏิบัติตามอย่างเคร่งครัด เพื่อความปลอดภัยในการใช้อาคาร และลดความสูญเสียที่อาจจะเกิดขึ้นได้

สนใจสั่งซื้อสินค้าออนไลน์จาก SUNNY ได้ที่

หรือเลือกซื้อสินค้าผ่านร้านโมเดิร์นเทรดอย่าง ไทวัสดุ โฮมโปร เมกะโฮม Bean & Beyond หรือ ตัวแทนจำหน่ายไฟฉุกเฉิน SUNNY ใกล้บ้านคุณ สามารถปรึกษาหรือเลือกซื้อสินค้าของ Sunny Emergency Light ได้ที่เว็บไซต์ของเรา หรือติดต่อเราได้ที่ 02-378-1034

บทความใกล้เคียง

ความส่องสว่างเพื่อการหนีไฟ

มาตรฐานเรื่องค่าของแสง พื้นที่แต่ละพื้นที่ในอาคารจะต้องมีค่าความสว่างเท่าไหร่ตามข้อกำหนด ในกรณีที่ระบบจ่ายไฟฟ้าปกติล้มเหลว ระบบไฟฟ้าแสงสว่างฉุกเฉินต้องให้มีระดับความส่องสว่างขั้นต่ำ เพื่อให้หาทางออกได้อย่างปลอดภัยดังนี้

Read More »

มาตรฐานชนิดและขนาดของสายไฟฟ้าสำหรับโคมไฟฟ้าแสงสว่างฉุกเฉินต่อพ่วง

มาตรฐานชนิดและขนาดของสายไฟฟ้าสำหรับโคมไฟฟ้าแสงสว่างฉุกเฉินต่อพ่วง ใช้สำหรับเดินจากแหล่งจ่ายไฟฟ้าฉุกเฉินส่วนกลางไปยังโคมไฟแสงสว่างฉุกเฉิน ในอาคารใหญ่ อาคารใหญ่พิเศษ หรือ

Read More »